آثار چکاوک (دکتر سید علی موسوی سنگلاخی)

شوک به حالتی اطلاق می گردد که درآن نارسایی دوران خون به اثر هر علتی که باشد (نارسایی قلب ، خونریزی ، اسهالات ، شوک سپتیک و...) باعث کاهش جریان دوران خون وتحویل اکسیژن به انساج می گردد. سرانجام اختلال در رسیدن مواد ضروری و میتابولیک و تجمع مواد اضافی و توکسیک در انساج به آفت و مرگ حجروی می انجامد.

شوک اختلال روبه توسعه بوده که در سه مرحله صورت می گیرد :

1-compensated stage     مرحله قابل جبران

2- uncompensated stage    مرحله غیرقابل جبران

3- unreversable stage    مرحله غیرقابل برگشت

شوک نظربه میکانیزم های سببی به انواع ذیل تقسیم شده است :

1- Hypovolumic shock  شوک فروحجمی

2-Cardiogenic shock   شوک قلبی (نارسایی قلب)

3- Obstructive shock  شوک انسدادی (انسداد بطن چپ)

4-Distributive shock  شوک توزیعی که نوع اساسی آن سپتیک شاک ناشی از عفونت است.

 5-Dissociative shock   شوک انفکاکی که اختلال در اتصال هیموگلوبین با اکسیژن و جدا شدن اکسیژن می باشد.                          

هایپوولیمی به معنای کاهش حجم خون است و خونریزی شایع ترین علت شوک را تشکیل می دهد .همچنان در اسهالات  وسوختگی های آنی وشدید وعدم اصلاح سریع ، کمبود آب و الکترولیتها می تواند سبب ایجاد شوک گردد. کاهش حجم خون دورانی ، پیش بارقلب را کاهش داده ازاین رو حجم ضربه ای و برون ده قلبی کاهش می یابد.

در شوک فروحجمی ، نارسایی احتقانی قلب ویاسپسس وجود ندارد، اما افزایش ضربان قلب ، کاهش فشارخون و ناپدید شدن نبض علایم  اساسی آن است.

قدم اساسی تداوی در شوک فروحجمی تجویز سریع مایعات (نورمال سالین ، رینگر لاکتات ، پلازما )برای اصلاح حجم ضایع شده می باشد.